Chết ở Venice
Chết ở Venice (1911) là một tiểu thuyết ngắn của nhà văn Đức Thomas Mann (1875 – 1955, đạt giải Nobel văn học năm 1929). Dù phần lớn sự nghiệp văn học của Thomas Mann được nhắc nhiều bởi những bộ tiểu thuyết vĩ đại như Gia đình Buddenbrook (1901),Ngọn núi thần (1924) thì Chết ở Venicevẫn xứng đáng là kiệt tác của văn học thế giới thế kỉ XX.
Dưới lớp vỏ một câu chuyện tình yêu (đơn phương) mà các cung bậc cảm xúc không thua kém bất kì một chuyện tình nào khác, Chết ở Venice thực chất là sự mô tả có tính xác quyết về tình yêu, cái đẹp. Người nghệ sĩ vĩ đại bao giờ cũng có khát vọng, dục vọng chiếm hữu cái đẹp dù điều đó có thể vi phạm đạo đức, gây nên một tình trạng tha hóa khó lường. Nguồn khoái cảm và cũng là năng lượng sáng tạo tột cùng của nghệ sĩ lại gây cho độc giả, một kiểu công chúng chỉ được tiếp nhận cái đẹp trong tuyệt phẩm, nỗi hoang mang, khiếp sợ. Để tạo ra hiệu ứng này, đương nhiên, người nghệ sĩ đã phải trải qua cơn hành xác, cuộc mổ xẻ lương tâm, cuộc chất vấn trí óc một cách triền miên căng thẳng, vừa tuyệt vọng vừa hi vọng lớn gấp trăm lần. Những biện luận của Aschenbach, hay chính xác hơn, của Thomas Mann trong cuốn tiểu thuyết này, nằm trong những chủ đề tư tưởng cơ bản mà triết gia F. Nieztsche từng đề cập. Điểm khác biệt có lẽ nằm ở chỗ: nhờ trí tưởng tượng mãnh liệt mà những câu văn hư cấu đã chạm đến cõi tâm lí sâu thẳm của người nghệ sĩ, điều với đa số người thưởng thức, vẫn dễ hình dung hơn là khi đọc kiến giải triết học. (Một hình dung tương tự cũng có thể tìm thấy ở Lolita của V.Nabokov)
Trân trọng giới thiệu và mong các bạn sinh viên VIẾT VĂN – BÁO CHÍ tìm đọc cuốn sách này. Đây không chỉ là một mẫu mực tham khảo thể loại tiểu thuyết ngắn (novella) mà còn giúp các bạn thu nhận thêm những câu văn đẹp, sáng rõ, hấp dẫn; những châm ngôn về nghệ thuật, nghệ sĩ và cái đẹp. Sách do Nxb Trẻ ấn hành quí I năm 2012 (Nguyễn Hồng Vân dịch từ nguyên bản tiếng Đức), nằm trong tủ sách Cánh cửa mở rộng. Các bạn cũng có thể tìm xem phim Chết ở Venice do đạo diễn Ý lừng danh Luchino Visconti chuyển thể từ tiểu thuyết này (1971) để có nhiều cảm nhận hơn.
—
M.A.T
Nguồn: vietvan.vn